ΛΥΚΟΜΙΔΗΣ

Φιλοσοφία, μυσταγωγία και επιστήμη

Ο ΘΕΟΣ ΠΟΣΕΙΔΩΝ

Posted by lykofron στο 14/01/2012

1. Μυθολογική αναφορά

Γέννησις και παιδικά χρόνια του Ποσειδώνος.

Η Μυθολογία αναφέρει ότι όταν ο Κρόνος ανέλαβε την κυριαρχίαν εκ του πατρός του Ουρανού, έλαβε την προφητείαν ότι ένα εκ των τέκνων του θα τον εξεθρόνιζε. Κατόπιν αυτού ο Κρόνος κατάπινε τα τέκνα του μεταξύ των οποίων ήτο και ο Ποσειδών και ο μόνος εκ των τέκνων της Ρέας ο οποίος απέφυγε την κατάποσιν ήταν ο Ζευς. Κατ’ άλλους όταν η Ρέα εγέννησε τον Ποσειδώνα είπε εις τον Κρόνον ότι εγέννησε ίππον και του έδωσε έναν πώλον ίππου να καταπιή και τον Ποσειδώνα τον έδωσε εις τινας ποιμένας να τον αναθρέψουν όπου ανέλαβε την ανατροφή του η Άρνη ή Αρνώ. Όταν ο Κρόνος εννόησε την εξαπάτησιν προσεπάθησε να τον ανεύρη αλλά η Αρνώ[1] αρνήθηκε να του αποκαλύψη ότι αυτή είχε αναλάβει την ανατροφή του και του είπε ότι αγνοεί την γέννησιν του Ποσειδώνος. Τέλος κατ’ άλλους η Ρέα απέκρυψε τον Ποσειδώνα εις την θάλασσαν.

Τιτανομαχία.

Όπως ανεφέρθη εις το τυπικόν της Θεάς Ήρας, όταν ανδρώθηκε ο Ζευς, επακολούθησεν κραταιός αγών μεταξύ Διός και Κρόνου κατά τον οποίον επεκράτησεν ο Ζευς ενώ ο Κρόνος εξέμεσε τα τέκνα του δια ειδικού υγρού το οποίον του έδωσε η Μήτις. Άπαντα τα αδέλφια του Διός, μετά την απελευθέρωσίν τους πήραν το μέρος του εις την τιτανομαχίαν η οποία επηκολούθησεν και κατά την οποίαν οι Ολύμπιοι Θεοί κατενίκησαν τους Τιτάνας, τους οποίους περιόρισαν εις τα Τάρταρα. Δεν αναφέρωμεν λεπτομερείας της τιτανομαχίας διότι, εν προκειμένω, δεν έχουν ιδιαιτέραν σημασίαν. Ο Ποσειδών έλαβε κι αυτός μέρος εις την Τιτανομαχία και ακολούθως εις την Γιγαντομαχία μετά των άλλων αδελφών του και κατόπιν αυτού ανήλθαν εις τον Όλυμπο.

Ποσειδών και Ζευς

Μετά την Τιτανομαχία και την επικράτησιν των Θεών απέναντι των Τιτάνων ο Ζευς, κύριος πλέον του Ολύμπου, διένειμε εις τους θεούς τιμάς κι επιστασίας κατά την αξία εκάστου. Ιδιαιτέρως δε εις τους δύο αδελφούς Ποσειδώνα και Πλούτωνα, τους όρισε συμμέτοχους της κυριαρχίας του και εις μεν τον Ποσειδώνα έδωσεν την θάλασσαν και πάντα τα ύδατα, εις δε τον Πλούτωνα τα κάτω από την Γην και τον Άδη ενώ δια τον εαυτό του εκράτησε τον υπόλοιπο κόσμο και τον Ουρανό.

Η ένωσις του Ποσειδώνος μετά της Αμφιτρίτης.

Γυναίκα του Ποσειδώνος είναι μια θαλάσσια θεότης η Αμφιτρίτη θυγάτηρ της Δωρίδος και του Νηρέως πρωτότοκου υιού του Ποντου και της Γαίας. Κατά την παράδοσιν ο Νηρεύς απέκτησεν από την Δωρίδα πεντήκοντα θυγατέρας, τας νύμφας Νηρηίδας. Η γνωριμία του Ποσειδώνος μετά της Αμφιτρίτης έγινε εις την Νάξο ένθα η Αμφιτρίτη εχόρευε ομού μετ’ άλλων Νηρηίδων. Η Αμφιτρίτη εν αρχή μεν δεν ηθέλησε αυτήν την ένωσιν και εκρύβη εις τα βάθη του Ωκεανού, αλλά ο Δελφίν, ιερός ιχθύς και ακόλουθος του Ποσειδώνος την ανακάλυψε και την έπεισε να έλθη εις τον Ποσειδώνα όστις την ενυμφέφθει. Από την ένωσιν αυτήν εγεννήθη ο Τρίτων και δύο θυγατέραι, η Ρόδος και Βενθεσικύμη και κατά τινας εγεννήθησαν οι κύκλωπες Βρόντης, Στερόπης και Πυράκμων. Ο Θεός Ποσειδών είχεν αμετρήτους ερωτικάς περιπετείες μετά νυμφών εκ των οποίων απέκτησεν πολύ μεγάλο πλήθος τέκνων των οποίων η αναφορά δεν παρουσιάζει ιδιαίτερον ενδιαφέρον. Ό Τρίτων, ο μόνος υιός του Ποσειδώνος εκ της Αμφιτρίτης,  παριστάνετο από την μέση και άνω ήτο ανθρωπόμορφος ενώ από την μέση και κάτω ως έχων κορμόν όμοιον προς τα κήτη και η ουρά του ήτο όμοια με του δελφινιού. Τέλος εις την μέσην  του σώματος του υπήρ­χαν δυο εμπρόσθια πόδια αλόγου όπως των Κενταύρων ενώ εις το χέρι κρατούσε σάλπιγγα από όστρακο κογχύλης. Η λατρεία της Αμφιτρίτης συνδέεται μετά της λατρείας του Ποσειδώνος εις κοινόν ναόν.

Ποσειδών και Αθηνά

Κατά την εποχή κατά την οποία εις την Αττική εβασίλευε ο Κέκροψ, ο πρώτος βασιλεύς της Αττικής, οι Θεοί απεφάσισαν να διεκδικήσουν ορισμένας πόλεις τας οποίας θα είχον υπό την προστασίαν των. Ο Θεός Ποσειδών ήλθε πρώτος εις την Αττικήν εκτύπησεν εις τον ιερόν βράχον και έκανε να αναβλύσει μια πηγή ήτις ονομάσθη Ερεχθηίς. Κατόπιν κατέφθασε η Θεά Αθηνά η οποία παρουσία του Κέκροπος εφύτεψε μιαν ελαία εις το Πανδρόσειο. Μεταξύ του Θεού Ποσειδώνος και της Θεάς Αθηνάς εκδηλώθηκε φιλονικία σχετικώς με την προστασία της Αττικής, ο Ζευς καθόρισεν δικαστάς όλους τους θεούς του Ολύμπου οι οποίοι επεδίκασαν την Αττική εις την Θεάν Αθηνά. Ούτω η πόλις του Κέκροπος από Ποσειδωνία μετωνομάσθη Αθήναι. Κατ’ ανάλογο τρόπο ο Ποσειδών αναγκάστηκε να παραχωρήση την Αίγινα εις τον Δια, τους Δελφούς εις τον Απόλλωνα και την Νήσο Νάξο εις τον Διόνυσο. Σχετικός προς τους Δελφούς είναι και ο μύθος του Αρίωνος τον οποίον εγέννησε η Δήμητρα εκ του Ποσειδώνος.

Ποσειδών και Δήμητρα.

Μετά την απαγωγή της Περσεφόνης η μητέρα της Δήμητρα την αναζητούσε. Κατά την διάρκεια αυτής της αναζητήσεως ο Ποσειδών προσεπάθησε να μιχθεί μετ’ αυτής αλλά η Δήμητρα τον απέκρουσε και διά να τον αποφύγη μεταμορφώθηκε εις φοράδα και ανεμίχθη εις το κοπάδι των ίππων του Ογκίου. Ο Ποσειδών όμως μεταμορφώθηκε αυτός εις ίππον και ηνώθει μετ’ αυτής. Εκ της ενώσεως αυτής εγεννήθη μία κόρη της οποίας το όνομα δεν επιτρέπετο να προφερθή και ένας ίππος όστις ονομάσθη Αρίων και ήτο πεπροικισμένος με ανθρώπινη φωνή και εδώθη εις τον Άδραστον, ενός εκ των επτά οι οποίοι εξεστράτευσαν κατά των Θηβών.

2. Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια.

Στην Ελληνική μυθολογία ο Ποσειδώνας είναι ο θεός της θάλασσας (και για αυτό ονομάζονταν και Πελαγαίος), των ποταμών, των πηγών και των πόσιμων νερών. Γιος του Κρόνου και της Ρέας και αδελφός του Δία κατοικούσε πότε στον Όλυμπο και πότε στο παλάτι του στα βάθη της θάλασσας, όπου ζούσε και η γυναίκα του, η Νηρηίδα Αμφιτρίτη. Κατά μια εκδοχή μεγάλωσε στη Ρόδο όπου, μετά την ένωσή τους με την Αλία, αδελφή των Τελχινών, γεννήθηκαν έξι γιοι και μια κόρη, η Ρόδη, που έδωσε το όνομά της στο νησί. Ήταν πατέρας ακόμα του Θησέα, αλλά και του Προκρούστη και του Σκίρωνα και γιγάντων: των δίδυμων Ώτου και Εφιάλτη (από την ένωσή του με την Ιφιμέδεια, κόρη του βασιλιά της Θεσσαλίας), του Τιτυού (από την Ελαρά, κόρη του Ορχομενού και του Ωρίωνα (από την Ευρυάλη, κόρη του Μίνωα. Θεωρούνταν ακόμα εξημερωτής του πρώτου αλόγου αλλά και γεννήτορας του μυθικού αλόγου Πήγασου.

Το όνομα του θεού Nethuns είναι ετρουσκικό και υιοθετήθηκε στα λατινικά για τον Ποσειδώνα στη ρωμαϊκή μυθολογία (Νεπτούνους). Και οι δύο ήταν θεοί της θάλασσας ανάλογοι με τον Ποσειδώνα. Σύμφωνα με σωζόμενες επιγραφές, ο Ποσειδών λατρευόταν στην Πύλο και στη Θήβα και ενσωματώθηκε στους θεούς του Ολύμπου ως αδελφός του Δία και του Άδη. Ο Ποσειδών απέκτησε πολλά παιδιά. Υπάρχει ένας ομηρικός ύμνος στον Ποσειδώνα, ο οποίος ήταν ο προστάτης πολλών ελληνικών πόλεων, αν και έχασε το διαγωνισμό για την Αθήνα από την Αθηνά.

Σαν θεός της θάλασσας, ο Ποσειδώνας ταξίδευε με το χρυσό άρμα του πάνω στα κύματα, που άνοιγαν χαρούμενα στο πέρασμά του, ενώ γύρω του έπαιζαν δελφίνια. Με την τρίαινά του μπορούσε τόσο να δημιουργεί τρικυμίες όσο και να ηρεμεί τα νερά. Θεωρούνταν προστάτης των ναυτικών και των ψαράδων κι ακόμα, σαν υπεύθυνο για γεωλογικά φαινόμενα όπως τους σεισμούς, του προσφέρονταν θυσίες και επικλήσεις για τη σταθερότητα του εδάφους και την ασφάλεια των κτιρίων, ενώ τιμούνταν και με ιπποδρομίες. Σύμβολά του ήταν η τρίαινα, το ψάρι (συνήθως τόννος ή δελφίνι) και σπανιότερα το άλογο ή ο ταύρος.

Λατρεία

Ο Ποσειδών ήταν σημαντικός θεός διάφορων πόλεων: στην Αθήνα, ήταν δεύτερος μόνο μετά την Αθηνά σε σημασία, ενώ στην Κόρινθο και σε πολλές πόλεις της Μεγάλης Ελλάδας ήταν ο προϊστάμενος θεός της πόλης. Στην καλοκάγαθη πτυχή του, ο Ποσειδών παρουσιαζόταν δημιουργώντας νέα νησιά και προσφέροντας ήρεμες θάλασσες. Όταν όμως οργιζόταν, χτυπούσε το έδαφος με την τρίαινά του και προκαλούσε χάος, σεισμούς, ναυάγια και πνιγμούς στη θάλασσα. Στην Οδύσσεια, η μνησικακία του Ποσειδώνα ενάντια στον Οδυσσέα απέτρεψε τον πολυμήχανο ήρωα από την άφιξή του στην πατρίδα του, την Ιθάκη. Οι ναυτικοί προσεύχονταν στον Ποσειδώνα για ένα ασφαλές ταξίδι, πνίγοντας μερικές φορές άλογα ως θυσία.

Σύμφωνα με τον Παυσανία[1], ο Ποσειδών ήταν ένας από τους επιστάτες του χρησμού στους Δελφούς προτού να τους αναλάβει ο Ολύμπιος Απόλλωνας. Απόλλωνας και Ποσειδών λειτούργησαν στενά σε πολλά σημεία: στην αποίκιση, παραδείγματος χάριν. Ο Δελφικός Απόλλωνας παρείχε την έγκριση την εγκατάσταση ανθρώπων σε αποικίες, ενώ ο Ποσειδών πέρα από τους αποίκους βοήθησε δίνοντάς τους το εξαγνιστικό ύδωρ για τη θυσία που αφορούσε την ίδρυση της αποικίας. Η Ανάβασις του Ξενοφώντα περιγράφει μια ομάδα στρατιωτών στο 400-399 π.Χ. τραγουδώντας στον Ποσειδώνα έναν παιάνα, ένα είδος ύμνου που τραγουδιέται κανονικά για τον Απόλλωνα. Όπως ο Διόνυσος, ο οποίος επηρέαζε τις μαινάδες, και ο Ποσειδών προκάλεσε ορισμένες μορφές διανοητικής διαταραχής. Ένα ιπποκράτειο κείμενο του 400 π.Χ., στις ιερές Αρρώστιες λέει ότι κατηγορήθηκε για ορισμένους τύπους επιληψιών.


[1] Το όνομα Άρνη ετυμολογείται είτε εκ της αρνήσεως της τροφού του να αποκαλύψη ότι αυτή τον ανέτρεφε.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

 
Αρέσει σε %d bloggers: